نام یک رمان پنج جلدی که توسط فرانسوا رابله، نویسندهٔ اهل فرانسه نوشته شده است. (به فرانسوی: La vie de Gargantua et de Pantagruel)
رمان پنججلدی «زندگی گارگانتوا و پانتاگروئل» اثر فرانسوا رابله یکی از مهمترین و تأثیرگذارترین آثار ادبیات رنسانس فرانسه است؛ اثری که با ترکیب طنز، هجو اجتماعی، تخیل اغراقآمیز و نقد فرهنگی، تصویری چندلایه از جامعهٔ اروپای قرن شانزدهم ارائه میدهد. رابله در این مجموعه، ماجراهای پدر و پسری غولپیکر—گارگانتوا و پانتاگروئل—را روایت میکند و از خلال این روایت فانتزی، به نقد ساختارهای سیاسی، آموزشی و مذهبی زمانهٔ خود میپردازد.
در این رمان، بدن، خوردن، نوشیدن، و خنده نقش محوری دارند؛ عناصری که رابله با الهام از فرهنگ کارناوالی و نگاه باختینی، به ابزاری برای وارونهسازی ارزشهای رسمی و نمایش آزادی انسانی تبدیل میکند. زبان اثر سرشار از بازیهای زبانی، نقیضهسازی، فهرستهای طولانی و شوخیهای بیپرواست؛ ویژگیهایی که آن را به یکی از نمونههای برجستهٔ طنز رنسانسی بدل کردهاند.
در کنار جنبهٔ طنز، رمان حامل پیامی جدی درباره انسانگرایی رنسانس است. رابله با تأکید بر آموزش، خرد، تجربهگرایی و آزادی اندیشه، در برابر جمود فکری و تعصب مذهبی میایستد. شخصیتها در سفرهای خود با جهانهای عجیب و مردمان گوناگون روبهرو میشوند و این مواجههها بستری برای طرح پرسشهای فلسفی درباره قدرت، عدالت، اخلاق و ماهیت انسان فراهم میکند.
«گارگانتوا و پانتاگروئل» نهتنها اثری ادبی، بلکه آیینهای از روح رنسانس است: سرشار از زندگی، خنده، جسارت و نقد. این مجموعه تا امروز الهامبخش نویسندگان، منتقدان و پژوهشگران بوده و همچنان بهعنوان یکی از ستونهای ادبیات طنز و هجو در جهان شناخته میشود.